Module 1: Introductie tot het Trainings- & Bewustwordingsplatform

Een patroon van gedrag waarbij gebruik wordt gemaakt van geweld, bedreigingen, intimidatie of manipulatie om macht en controle over een ander persoon te verkrijgen en te behouden. Het kan emotioneel, psychologisch, seksueel of financieel misbruik omvatten en is gericht op het domineren van de autonomie, keuzes en vrijheid van het slachtoffer.

Een bewuste mentale reactie (zoals woede of angst) die subjectief wordt ervaren als een sterk gevoel, meestal gericht op een specifiek object en doorgaans gepaard gaand met fysiologische en gedragsmatige veranderingen in het lichaam.

Ongewenst fysiek contact, zoals aanraken, iemand in het nauw drijven of ongepast tegen iemand aan komen.

Het manipuleren van een ander persoon zodat diegene gaat twijfelen aan zijn of haar waarnemingen, ervaringen of begrip van gebeurtenissen.

Hoe we onszelf presenteren via kleding, gedrag of stem.

Elke vorm van schade die wordt toegebracht aan een persoon of groep vanwege hun werkelijke of vermeende geslacht, gender, seksuele oriëntatie en/of genderidentiteit. Gendergerelateerd geweld is gebaseerd op een machtsongelijkheid en wordt uitgevoerd met de intentie een persoon of groep te vernederen en zich inferieur en ondergeschikt te laten voelen. Het kan seksueel, fysiek, verbaal, psychologisch of sociaaleconomisch zijn, onder andere, en treft mensen van alle genders.

Hoe we onszelf zien in termen van gender.

Een juridische, sociale en culturele situatie waarin geslacht en/of gender verschillende rechten en niveaus van waardigheid bepalen voor vrouwen en mannen, wat tot uiting komt in ongelijke toegang tot of uitoefening van rechten en in het aannemen van stereotiepe sociale en culturele rollen.

Relaties die gekenmerkt worden door communicatie, respect, vertrouwen en eerlijkheid, evenals gelijkwaardigheid tussen partners, waarin grenzen worden gesteld en toestemming wordt toegepast.

Elke handeling die een ander persoon fysiek, emotioneel, psychologisch of economisch schaadt of controleert. Het kan variëren van microagressies tot discriminatie en stigma, inclusief slaan, verbaal misbruik, emotionele manipulatie of financiële controle.

Fysiek, psychologisch of seksueel misbruik, intimidatie of stalking van personen van 12 tot 18 jaar in de context van een huidige of vroegere romantische of consensuele relatie. Ook wel aangeduid als relatiegeweld onder jongeren of partnergeweld bij adolescenten.

Een onzichtbare lijn die bepaalt welke houdingen en gedragingen voor een individu aanvaardbaar zijn. Grenzen kunnen fysiek zijn (bijv. “raak me niet aan”) of emotioneel (bijv. “lieg niet tegen me”). Voor een gezonde relatie is het belangrijk dat iedereen zijn of haar eigen grenzen kan stellen, deze kan communiceren en de grenzen van anderen kan begrijpen en respecteren.

Alle vormen van fysiek, seksueel, psychologisch of economisch geweld die plaatsvinden binnen het gezin of de huiselijke kring, ongeacht biologische of juridische familiebanden, of tussen voormalige of huidige echtgenoten of partners, ongeacht of zij samenwonen.

Het herkennen van een mogelijk schadelijke situatie en ervoor kiezen te reageren op een manier die de uitkomst positief kan beïnvloeden, zoals het onderbreken van intimidatie of het ondersteunen van het slachtoffer.

Een concept dat verwijst naar hoe verschillende vormen van discriminatie (bijv. op basis van gender, ras of seksuele oriëntatie) elkaar kruisen, waardoor bepaalde groepen kwetsbaarder worden voor intimidatie en geweld.

Intimidatie die plaatsvindt tussen personen met dezelfde status, zoals leerlingen of collega’s. Het wordt vaak onderschat, maar kan even schadelijk zijn als misbruik waarbij machtsverschillen een rol spelen.

Het gevoel van nabijheid en verbondenheid dat een persoon ontwikkelt met belangrijke mensen in zijn of haar leven. Het kan fysiek, intellectueel, emotioneel of spiritueel zijn en moet vaak worden onderhouden in romantische relaties om succesvol te zijn.

Een tak van de informatica die systemen ontwikkelt die in staat zijn taken uit te voeren die normaal menselijke intelligentie vereisen, zoals taalbegrip, beeldherkenning en besluitvorming.

Een subveld van kunstmatige intelligentie waarbij systemen automatisch verbeteren door ervaring via het analyseren van grote datasets. Wordt gebruikt in contentmoderatie, aanbevelingsalgoritmen en voorspellende tools.

De invloed die verschillen in status of autoriteit hebben in relaties. Bij seksuele intimidatie spelen machtsonevenwichten (bijv. docent–student, werkgever–stagiair) vaak een cruciale rol.

Het misbruiken van macht door iemand in een positie van autoriteit, die zijn of haar invloed kan gebruiken om personen in een lagere positie te onderdrukken of hen ertoe te brengen een verkeerde handeling te verrichten.

Een los netwerk van gemeenschappen die beweren zich bezig te houden met problemen van mannen—zoals daten, fitness of vaderschap—maar vaak schadelijke overtuigingen promoten, mannen als “slachtoffers” van het huidige sociale klimaat voorstellen en feminisme veroordelen.

Institutionele processen die slachtoffers of getuigen in staat stellen intimidatie veilig en vertrouwelijk te melden.

Een vakgebied binnen kunstmatige intelligentie dat machines in staat stelt menselijke taal te begrijpen en te interpreteren. Wordt gebruikt bij het detecteren van haatspraak en in chatbots.

Omvat staren, gluren, obscene gebaren of het tonen van seksueel getint materiaal, wat allemaal bijdraagt aan een vijandige omgeving.

Relaties die gekenmerkt worden door disfunctie en problemen, vaak met machtsonevenwichten, gebrek aan toestemming, vertrouwen, compromis of eerlijkheid. Ze kunnen manipulatie, gaslighting, slachtofferbeschuldiging en andere controlerende gedragingen omvatten en kunnen uitmonden in fysiek, emotioneel, psychologisch of seksueel geweld.

Het proces waarbij een volwassene online vertrouwen opbouwt met een minderjarige met het doel van seksuele uitbuiting, manipulatie of misbruik.

Aanhoudend online gedrag dat gericht is op het vernederen, bedreigen of intimideren van een persoon. Dit kan beledigingen, bedreigingen, seksuele berichten, het delen van beelden zonder toestemming, het verspreiden van valse informatie of publieke online vernedering omvatten.

Misbruik of agressie die voorkomt in een romantische relatie tussen huidige of voormalige partners. IPV veroorzaakt fysieke, seksuele of psychologische schade en kan fysieke agressie, seksuele dwang, psychisch misbruik en controlerend gedrag omvatten. Het kan variëren van een enkel incident tot chronisch en ernstig misbruik over vele jaren.

Een vorm van seksuele intimidatie waarbij arbeidsvoordelen (zoals promoties of baanzekerheid) afhankelijk worden gesteld van seksuele gunsten.

Dynamische en veelzijdige verbindingen tussen twee of meer personen—vrienden, collega’s, verzorgers, intieme partners of anderen—die een belangrijke invloed hebben op onze gedachten, gevoelens, acties en gedragingen.

Een relatie die diepe, gepassioneerde liefde omvat, wat gepaard kan gaan met aanvankelijke gevoelens van nervositeit en opwinding, en kan uitgroeien tot een langdurige verbintenis. Ze kan samengaan met een seksuele relatie en omvat vaak een niveau van intimiteit dat niet aanwezig is in andere soorten relaties.

Elke ongewenste seksuele gedraging die de waardigheid van een persoon schendt of een vijandige, intimiderende, vernederende of beledigende omgeving creëert. Het kan verbaal, non-verbaal, fysiek of digitaal zijn.

Het zeggen, impliceren of behandelen van een persoon die schadelijk of misbruikend gedrag heeft ervaren alsof dit het gevolg was van iets wat diegene heeft gedaan of gezegd, in plaats van de verantwoordelijkheid te leggen bij de persoon die schade heeft toegebracht.

Een benadering van gendergerelateerd geweld die de rechten, veiligheid, autonomie en waardigheid van de persoon die misbruik heeft ervaren centraal stelt.

Een patroon van herhaalde, ongewenste aandacht en contact door een partner dat angst of bezorgdheid veroorzaakt voor de eigen veiligheid of die van iemand dichtbij. Het kan bestaan uit voortdurende observatie, overmatig berichten sturen en volgen.

Een onjuiste overtuiging, vaak wijdverspreid, uitgedrukt als een overdreven of vereenvoudigd idee over bepaalde sociale groepen, dat wordt geaccepteerd als een algemene waarheid.

Een reeks gedragingen waarbij digitale middelen worden ingezet om individuen op basis van hun gender te intimideren, lastig te vallen of te schaden, waarbij vrouwen en LGBTQIA+-personen onevenredig worden getroffen. Het omvat elke vorm van gendergerelateerd geweld die wordt uitgevoerd, ondersteund of versterkt via digitale technologieën zoals sociale media, berichtendiensten of surveillance-apps.

De instemming om deel te nemen aan een intieme of seksuele activiteit. Toestemming moet vrijelijk worden gegeven, geïnformeerd zijn en kan op elk moment worden ingetrokken. Het is nauw verbonden met persoonlijke grenzen en respect. Zonder toestemming zijn seksuele handelingen aanranding of verkrachting, zelfs als iemand “ja” zegt terwijl diegene zich schaamt, bang is of niet in staat is “nee” te zeggen.

Culturele normen die mannelijkheid koppelen aan dominantie, het onderdrukken van emoties en agressie, en die vaak ongelijkheid en geweld versterken.

Een werkwijze die de impact van trauma erkent en probeert hertraumatisering te voorkomen, terwijl tegelijkertijd empowerment, keuzevrijheid en veiligheid worden bevorderd.

Omgevingen waarin mensen zich veilig en gesteund voelen om gevoelige ervaringen zoals intimidatie te bespreken, zonder angst voor oordeel of vergelding.

Seksuele grappen, ongepaste opmerkingen of suggestieve uitlatingen die ongewenst en vernederend zijn.

Bestraffende acties die worden ondernomen tegen iemand omdat diegene intimidatie heeft gemeld of iemand heeft ondersteund die dat heeft gedaan, zoals degradatie, uitsluiting of aanvallen op het karakter.

Infatuatie, emotionele en romantische aantrekkingskracht tot iemand.

Het gebruik van gegevens en AI-modellen om te voorspellen waar of wanneer misdrijven kunnen plaatsvinden, of om risiconiveaus in gevallen van huiselijk geweld of misbruik te beoordelen. Dit is controversieel vanwege zorgen over vooringenomenheid en privacy.

Een sociale of culturele situatie waarin het uitspreken tegen misbruik wordt ontmoedigd, waardoor slachtoffers worden het zwijgen opgelegd en daders worden ondersteund.